دیپ سیک و تحلیل جنجالی که به‌پا کرد +‌ آخرین به‌روزرسانی ۲۰۲۵

خبر رونمایی از دیپ سیک تو کل دنیا پیچید و همه می‌گفتن میشه با هزینه خیلی کمتر، یه هوش مصنوعی دقیق و تحلیل‌گر داشت؛ اونم متن باز. DeepSeek خیلی ریز و نرم شرکت‌های آمریکایی رو زیر سوال برد که میلیاردها دلار بودجه برای ساخت یا ارتقا یک مدل می‌گیرن و تهش کارایی‌ای که باید رو ندارن. 

اجازه بدین اول ببینیم چت دیپ سیک چیست و چرا این‌قدر سروصدا کرد. بعد می‌ریم سراغ دانلود هوش مصنوعی deepseek برای اندروید و iOS و آموزش استفاده از اون. در نهایت هم جدیدترین به‌روزرسانی‌های این مدل رو معرفی می‌کنیم و بهتون می‌گیم که توی آپدیت‌های اخیر، چه قابلیت‌های دیگه‌ای اضافه شدن و ما چطور می‌تونیم از اونا بهره‌مند بشیم.

هوش مصنوعی دیپ سیک چیست؟

 وقتی وارد دنیای فنی و پیچیدهٔ Deepseek شدیم، احساس کردیم این یکی واقعاً حقشه که رقیب چت جی‌پی‌تی حساب بشه. 

هوش مصنوعی دیپ سیک ترکیبی از الگوریتم‌های یادگیری عمیق، تحلیل زبان طبیعی و پردازش داده‌های حجیم هست که با قدرتی بی‌نظیر، اطلاعات پنهان و الگوهای قابل‌توجه رو در میان انبوه داده‌ها پیدا می‌کنه. 

یکی از ویژگی‌هایی که ما رو واقعاً جذب کرد، توانایی این سیستم در درک معنای عمیق متون و ارائه نتایجی بود که خیلی فراتر از جستجوی ساده کلیدواژه‌ای هست.

خب، طبق قرارمون اول ببینیم برنامه دیپ سیک چیست؟

DeepSeek یک دستیار هوش مصنوعی متن باز هست که توسط شرکت چینی با همین نام توسعه داده شد. جالبه بدونین که شرکت سازنده تو سال ۲۰۲۳، توسط آقای لیانگ ونفنگ و در شهر هانگژو چین تاسیس شد. 

ایشون فارغ‌التحصیل دانشگاه ژجیانگ و یکی از بنیانگذاران High-Flyer هست. High-Flyer یک صندوق پوشش ریسکه که مالکیت شرکت DeepSeek رو داره.

 این‌که چرا معرفی این AI یک خبر نبود، بلکه یک توپی با انفجار شدید بود، برمی‌گرده به شبکه‌های اجتماعی و طبق معمول، تیک‌تاک رهبر این سروصدا بود. 

اوایل ژانویه ۲۰۲۵، DeepSeek مدل هوش مصنوعی خودش رو DeepSeek (R1) منتشر کرد که با مدل‌های پیش‌رو اون زمان، یعنی ChatGPT o1 رقابت می‌کرد. حرف “R” مخفف “Reasoning”، به‌معنی استدلال هست. استدلال قابلیت پیشرفته و پیچیده‌ای هست که وقتی از مدل سوال تخصصی می‌پرسیم، نه‌تنها پاسخ رو برامون پیدا می‌کنه، بلکه با تحلیل‌های عمیق خودش اطلاعات مرتبط و دقیق رو ارائه می‌ده. 

این ویژگی، باعث شده که هوش مصنوعی دیپ سیک بتونه در صنایع مختلف از جمله تحقیق و توسعه، بازاریابی دیجیتال و حتی آموزش، کاربردهای نوینی پیدا کنه. ما برای دست‌گرمی، یک سؤال تحقیقی درباره تأثیر فناوری‌های نوین در صنایع مختلف از Deepseek پرسیدیم. نتیجه؟ پاسخ‌هایی دقیق، مستند و حتی نکات جزئی که هرگز به ذهنمون خطور نکرده بود رو دریافت کردیم.

 خلاصه این که دیگه لازم نیست ساعت‌ها وقت رو صرف جستجوی اینترنتی کنیم؛ چون Deepseek می‌تونه در عرض چند ثانیه، اطلاعات به‌روز و کاربردی رو در اختیارمون قرار بده. این قابلیت، به‌خصوص برای افرادی مثل ما که عاشق به‌روز بودن در زمینه فناوری هستیم، یه نعمت حساب می‌شه.

چرا رونمایی از دیپ سیک دنیای AI رو تکون داد؟

وقتی کمپانی سازنده خبر رونمایی از دیپ سیک رو داد، همزمان هم پارامترهای مدلش رو اعلام کرد و دنیا متوجه شد که شرکت DeepSeek، با هزینه خیلی کمتری از مدل‌های دیگه، تونسته به این عملکرد خیره‌کننده برسه.

با رونمایی از DeepSeek، کل دنیا مات‌ومبهوت موند که اگر می‌شه با قیمت خیلی خیلی کمتر مدل استدلالی ساخت، چرا شرکت‌های پیش‌رو این‌قدر هزینه می‌کنن و هنوز مدل Reasoning ندارن؟

از اون زمان، ChatGPT، Gemini و Claude همگی مدل‌های استدلالی‌شون رو به‌صورت رایگان منتشر کردن و مدل‌های Thinking که مسائل پیچیده‌تر رو پردازش می‌کنه، برای مشترکین پولی در دسترس قرار گرفت.

رونمایی از شگفتی‌های این AI به همین‌جا ختم نشد؛ چون:

• این مدل رابط کاربری ساده‌ای داره و برای طیف وسیعی از کارها از جمله پاسخ به سوال‌ها، تولید محتوا و ایده‌پردازی، میشه گفت در سطح ChatGPT و Gemini عمل می‌کنه؛
• DeepSeek کاملا رایگانه و این هم یکی از مزایای اون محسوب میشه؛ چون کاربر AIهای مطرح آمریکایی شاکی هستن و اعتراض دارن به این‌که دسترسی به مدل‌هایی با عملکرد بالا، مستلزم صرف هزینه هست؛
• ازاونجایی‌که این پلتفرم متن‌بازه، توسعه‌دهنده‌ها می‌تونن اون رو مطابق با نیازهای خودشون سفارشی کنن. تا قبل از رونمایی از این چت‌بات، کمتر کسی می‌دونست که میشه یه دستیار هوش مصنوعی کاملا شخصی‌سازی‌شده داشت. بنابراین مردم به نوآوری توی AI خوش‌بین شدن و تا حدودی خیال‌شون راحت شد که دیگه سلطه دست غول‌های فناوری آمریکایی با چند صد میلیارد دلار سرمایه‌گذاری نیست.

مقایسه دیپ‌سیک و ChatGPT در بخش‌های فنی و ویژگی‌ها

دو جدول زیر رو به مقایسه هوش مصنوعی DeepSeek و ChatGPT اختصاص دادیم که در اولین جدول، مزایا و معایب این دو رو مقایسه می‌بینیم و در جدول دوم، قابلیت‌های فنی اون‌ها رو بررسی می‌کنیم.

ویژگی	DeepSeek	ChatGPT
مزایا	متن‌باز و مقرون‌به‌صرفه	درک بالا از زمینه پرامپت کاربر و تنظیم لحن متناسب با درخواست اون
	یک گزینه ایده‌آل برای کدنویسی و کارهای فنی مربوط به تکنولوژی	قابل اعتماد برای کارهای تحقیقاتی و تولید محتوای متنی
	زمان پاسخ‌گویی سریع‌تر برای پرامپت‌های مهندسی‌شده و ساختاریافته	قابلیت‌های چندوجهی مثل امکان آپلود و کار با تصاویر و صدا
	عملکرد برتر توی محاسبات ریاضی	رابط کاربرپسندتر
	نیاز به منابع کمتر	عملکرد پایدار حین انجام وظایف مختلف
معایب	سوگیری‌های بالقوه نسبت به موضوعات حساس سیاسی (به‌خصوص مسائل مربوط به چین)	هزینه‌های محاسباتی بالاتر برای شرکت سازنده (OpenAI)
	نیاز به تایید مکرر کاربر در مواجهه با جواب‌های پیچیده	محدودیت پیام توی نسخه رایگان
	نبود امکانات برای تنظیم لحن و ساختار جواب‌ها	کم شدن سرعت در مواجهه با مسائل فنی و فیزیکی

توی جدول زیر، این دو هوش مصنوعی پرطرفدار رو از نظر فنی و عوامل پشت‌صحنه بررسی کردیم. یک نکته خیلی جالب بین این دو هست که در نگاه اول به چشم میاد: DeepSeek از معماری MoE استفاده می‌کنه؛ معماری پیشرفته و نوینی که باعث میشه هوش مصنوعی انرژی کمی مصرف کنه و بازدهی بالایی داشته باشه.  

ویژگی	DeepSeek	ChatGPT	برنده
معماری مدل	MoE	مدل ترانسفورماتور سنتی با عملکرد ثابت	هر دو؛ با نقاط قوت متفاوت
ارائه جواب در قالب داده‌های به‌روز	مختصر و مبتنی بر واقعیت	پرجزئیات و مبتنی بر زمینه پرامپت کاربر، با فرمت‌‌بندی مناسب	ChatGPT
عملکرد فنی	برتری توی ریاضیات و وظایف کدنویسی	عملکرد عمومی قوی توی انجام دادن وظایف مختلف	DeepSeek
تجربه کاربری	کمی ضعیف و نیاز به تجربه قبلی توی کار با هوش مصنوعی	کاربرپسندتر	ChatGPT
هزینه اشتراک برای استفاده از قابلیت‌های پیشرفته	متن‌باز و کاملا رایگان برای کاربران نهایی	– اشتراک‌های مختلف برای افراد و سازمان‌ها- محدودیت توی استفاده از چت‌بات و تولید تصویر برای کاربران رایگان	DeepSeek
حریم خصوصی داده‌ها	نه‌چندان شفاف	پایبند به استانداردهای سخت‌گیرانه و بین‌المللی برای حفظ حریم خصوصی	ChatGPT
امکانات کافی برای شخصی‌سازی کردن	گسترده؛ اما نیازمند تخصص فنی	امکانات محدود؛ اما کاربرپسند	DeepSeek
امکانات به‌اشتراک‌گذاری چت‌ها	پایه	امکان ادغام با ابزارهای دیگر	ChatGPT
کیفیت اسناد مدل	دقیق؛ اما فنی	جامع با توضیحات قابل درک	ChatGPT

آموزش DeepSeek برای استفاده در سیستم

خب رسیدیم به قسمت آموزش DeepSeek که قولش رو داده بودیم. قبل از این‌که نصب هوش مصنوعی دیپ سیک برای اندروید و iOS رو آموزش بدیم، اینو بگیم که ما یک ابزار کاملا فارسی و رایگان داریم که می‌شه گفت DeepSeek فارسی هست؛ چون دقیقا مثل دیپ سیک یه چت باته؛ با این تفاوت که دو برتری خاص برای ما ایرانی‌ها داره:

۱. زبون و فرهنگ فارسی رو خیلی خوب می‌شناسه؛

۲. اگر بنا به هر دلیلی اینترنت قطع بشه، این چت‌بات در دسترسه و می‌تونین ۲۴ ساعت و ۷ روز هفته، بدون هیچ محدودیتی ازش استفاده کنین.

اسم این چت بات دانیار هست که بخشی از جعبه ابزار هوش مصنوعی فارسی ویرا محسوب می‌شه. برای استفاده از دانیار، کافیه اپ اندروید ویرا رو از بازار یا مایکت دانلود و نصب کنین و توی صفحه اصلی، دانیار رو لمس کنین.

۱. ورود و ثبت نام دیپ سیک

وقتی وارد سایت deepseek.com شدین، صفحه زیر رو می‌بینین. باید روی English که گوشه سمت راست و بالا هست کلیک کنین تا وب‌سایت به زبون انگلیسی دربیاد.

حالا صفحه به‌شکل زیر تغییر می‌کنه:

روی گزینه Start Now کلیک کنین و توی پنجره بعدی که ازتون ایمیل و رمز می‌خواد، شما گزینه Log in with Google رو بزنین که با جیمیل‌تون ورود به هوش مصنوعی DeepSeek انجام بشه. اگرم نمی‌خواین از جیمیل‌تون استفاده کنین، گزینه Sign up رو بزنین که ایمیل و پسورد دیگه‌ای رو تعریف کنین.

مرحله دوم: چت با دیپ سیک

بعد از موفقیت‌آمیز بودن روند ثبت‌نام دیپ سیک، وارد صفحه اصلی این چت‌بات می‌شین و می‌تونین شروع به صحبت کردن با اون کنین.

دانلود و آموزش هوش مصنوعی DeepSeek برای اندروید و آیفون

مراحلی که در ادامه توضیح می‌دیم، هم برای آیفون و هم اندروید هستن. تنها تفاوت اینه‌که اپ دیپ سیک برای iOS رو باید از App Store و نسخه اندرویدی رو از Google Play Store دانلود کنین.

مرحله اول: دانلود و نصب دیپ سیک

اول باید این هوش مصنوعی چینی دانلود و نصب بشه. پس اسم اون رو توی Play Store یا App Store جست‌وجو و گزینه Install رو لمس کنین. آیکن اون توی هر دو استور، همین نهنگ هست که هم توی پلی استور، هم اپ استور، به‌شکل زیر هستن:

مرحله دوم: ثبت نام دیپ سیک

این‌جا هم مشابه وب‌سایت، باید اول ثبت‌نام و بعد وارد اپ بشین. صفحه اصلی به این شکله:

اول از هر چیزی، کادر پایینی که نوشته رو لمس کنین تا تیک کنارش زده بشه. این کادر می‌گه که شما برای استفاده از هوش مصنوعی دیپ سیک، با قوانین و شرایط استفاده شرکت سازنده موافقت می‌کنین.

برای ثبت‌نام و ورود، ما مجدد به روش ورود با جیمیل اقدام کردیم؛ ولی اگر می‌خواین با ایمیل دیگه‌ای ثبت‌نام کنین و دسترسی به جیمیل ندین، گزینه Sign Up رو لمس کنین. 

گزینه Continue with Password برای زمانی هست که شما می‌خواین با شماره تماس‌تون وارد بشین.

آپدیت ۱ دسامبر ۲۰۲۵ دیپ سیک

دیپ سیک با شروع آخرین ماه میلادی، یه به‌روزرسانی جالب و پرهیجان ارائه داد. این شرکت دو مدل هوش مصنوعی جدید با قابلیت استدلال بالا معرفی کرد که شامل V3.2 و V3.2-Speciale هست.

مدل V3.2-Speciale تونست توی بنچمارک‌ها از Gemini 3.0 Pro و GPT-5 High هم بهتر عمل کنه. فعلا می‌شه از مدل V3.2 توی اپ موبایل و وب‌سایت دیپ سیک استفاده کرد؛ ولی مدل V3.2-Speciale فقط از طریق API در دسترسه.

اجازه بدین این دو مدل نسبتا انقلابی رو در ادامه، با جزئیات بیشتری بشناسیم.

DeepSeek V3.2

این نسخه، مدل رسمی و ارتقایافته V3.2-Exp – مخفف Experimental – به‌معنی آزمایشی هست که توی سپتامبر ۲۰۲۵ منتشر شد. شرکت DeepSeek در وصف این مدل گفته:

«مدل V3.2 توی معیارهای استدلال از GPT-5 شرکت OpenAI پیشی می‌گیره و عملکرد استدلالیش هم‌سطح Gemini 3.0 Pro هست.» 

درواقع این مدل توی کارهای روزمره، سطح عملکردی نزدیک GPT-5 ارائه می‌ده و بین سرعت استنتاج و طول خروجی هم توازن خوبی داره.

گرچه شرکت DeepSeek نتیجه تست‌هاش رو در مقایسه با GPT-5 Pro منتشر نکرده که یه‌سری از کارشناس‌ها می‌گن ممکنه به‌دلیل فیلتر بودن ChatGPT توی چین باشه. 

علاوه‌براین، شرکت مادر صراحتا اعلام کرده که همچنان به متن‌باز بودن متعهده. بنابراین هر شرکتی می‌تونه مدل‌های DeepSeek رو به‌صورت رایگان دانلود و استفاده کنه. اما با توجه به این‌که V3.2 ۶۸۵ میلیارد پارامتر داره، باید روی سرورهایی نصب بشه که سخت‌افزار خیلی قوی و بهینه دارن. 

این مدل می‌تونه هم‌زمان با فکرکردن، از ابزارهای موجود به‌شکل هوشمندتر استفاده کنه و بین حالت «با فکر» و «بی‌فکر» جابه‌جا بشه.

 DeepSeek V3.2-Speciale

نسخه V3.2-Speciale فعلا فقط روی API قابل استفاده‌ هست و روی نهایت توان استدلالی تنظیم شده. شرکت سازنده ادعا می‌کنه که این نسخه، توی کارهای پیچیده حتی با جمینای ۳ پرو رقابت می‌کنه. 

نتایج تست‌ها چی می‌گن؟

طبق نتایج منتشرشده. DeepSeek توی یک‌سری آزمون سطح بالا، تونسته از Gemini 3 Pro و GPT-5 High فاصله زیادی بگیره. نتایج این تست‌ها رو توی عکس زیر می‌بینین و در ادامه، هرکدوم رو به‌شکل موردی توضیح می‌دیم.

آزمون ریاضیات AIME 2025

توی آزمون AIME 2025 که یک مسابقه معتبر ریاضیات آمریکایی هست، DeepSeek-V3.2-Speciale تونست نرخ قبولی ۹۶.۰٪ رو به‌دست بیاره؛ درحالی‌که GPT-5-High نرخ قبولی ۹۴.۶٪ و Gemini-3.0-Pro نرخ قبولی ۹۵.۰٪ رو کسب کردن. 

توی مسابقات ریاضیات Harvard-MIT، این مدل امتیاز ۹۹.۲٪ رو گرفت و از Gemini با امتیاز ۹۷.۵٪ جلو زد.

 کمپانی DeepSeek توضیح داده که مدل Speciale برای پژوهش و ارزیابی جامعه منتشر شده؛ ولی توکن بیشتری مصرف می‌کنه. ضمن این‌که این نسخه ابزار داخلی نداره و مستقیما روی استدلال خالص کار می‌کنه.

مدل استاندارد V3.2 هم تونست توی این آزمون، امتیاز ۹۳.۱٪ و توی آزمون HMMT، امتیاز ۹۲.۵٪ رو بگیره. این امتیازها کمی پایین‌تر از مدل‌های فعلی غول‌های آمریکایی هست؛ ولی باید منابع محاسباتی کمتر دیپ سیک رو هم در نظر بگیریم.

المپیاد بین‌المللی ریاضی

نتایج رقابت دیپ سیک با هوش مصنوعی‌های دیگه، از همه جالب‌تره. مدل Speciale توی این آزمون، امتیاز ۳۵ از ۴۲ رو به‌دست آورد و مدال طلا گرفت. 

توی المپیاد بین‌المللی انفورماتیک، ۴۹۲ امتیاز از ۶۰۰ امتیاز رو کسب کرد و باز هم مدال طلا رو برد. این مدل، ۱۰ سوال از ۱۲ مسئله رو توی فینال جهانی ICPC حل کرد و توی جایگاه دوم نشست.

تست‌های کدنویسی

توی معیارهای کدنویسی، نسخه V3.2 ۷۳.۱٪ از اشکالات نرم‌افزاری رو توی SWE-Verified رفع‌ورجوع کرد. این رتبه نزدیک GPT-5-High رفت که ۷۴.۹٪ بود. 

توی تست Terminal Bench 2.0 که گردش‌های کاری پیچیده کدنویسی رو اندازه‌گیری می‌کنه، DeepSeek تونست ۴۶.۴٪ رو از آن خودش کنه که خیلی بالاتر از GPT-5-High با ۳۵.۲٪ هست.

مهم‌ترین بخش آپدیت دیپ سیک

یکی از بخش‌های مهم این به‌روزرسانی، آموزش گسترده روی داده‌های مرتبط با ابزارها بود. DeepSeek می‌گه برای ساخت این مدل‌ها بیش از ۱۸۰۰ محیط مختلف و حدود ۸۵ هزار دستور پیچیده رو استفاده کرد. 

این شرکت گفته که: «V3.2 استفاده از ابزارها رو پخته‌تر کرده و V3.2-Speciale، یک معیار تازه برای مدل‌های استدلال‌محور ایجاد می‌کنه.»

هر دو مدل به‌صورت متن‌باز منتشر شدن و نسخه‌های مختلف‌شون از طریق Hugging Face در دسترسه.

چالش‌ها و افق‌های آینده Deepseek

 هر فنّاوری نوینی چالش‌های خودش رو داره؛ Deepseek هم از این قاعده مستثنی نیست. یکی از دغدغه‌هایی که کاربران مطرح می‌کنن، موضوع حریم خصوصی و امنیت داده‌هاست. هرچند توسعه‌دهندگان هوش مصنوعی دیپ سیک تأکید زیادی روی رعایت استانداردهای امنیتی دارن، ولی باز هم لازمه کاربرها با آگاهی کامل از نحوه استفاده از این سیستم، قدم بردارن.

 از طرف دیگه، به نظر ما آیندهٔ این فنّاوری بسیار روشن و امیدوارکننده است. هر روزه، تیم‌های پژوهشی و توسعه‌دهنده در حال بهبود و ارتقای الگوریتم‌ها هستند. شاید در آینده نه‌تنها جستجوهای اینترنتی، بلکه تصمیم‌گیری‌های راهبُردی در حوزه‌های مختلف بر اساس تحلیل‌های Deepseek صورت بگیره.

 مهم‌ترین نکته اینه که این هوش مصنوعی چینی به شکل رایگان و متن‌باز ارائه شده و این یعنی بازار رقابت هوش مصنوعی داغ‌تر می‌شه و به همین دلیل ما کاربرها هم نفع می‌بریم. جایی که رقابت باشه، مصرف‌کننده‌های نهایی برنده می‌شن.

چت‌بات هوش مصنوعی ایرانی؛ جایگزینی برای مدل‌های خارجی

در کنار هوش مصنوعی‌های قدرتمند خارجی مثل دیپ سیک، چت جی‌پی‌تی و جمینای، جای خالی یک چت‌بات فارسی‌زبان همیشه احساس می‌شد. چت بات هوش مصنوعی ویرا دقیقاً با همین هدف توسعه داده شده؛ یک مدل بومی که درک عمیقی از زبان و فرهنگ ایرانی دارد و می‌تواند متون هوشمندانه تولید کند، به سؤالات کاربران پاسخ دهد و در انجام کارهای روزمره کمک‌کننده باشد. اگر به دنبال جایگزینی برای مدل‌های خارجی هستید که نیازهای فارسی‌زبانان را بهتر درک کند، حتماً ویرا را امتحان کنید.

بالاخره کدوم هوش مصنوعی بهتره؟

برای جمع‌بندی و گرفتن لُب کلام، نیازه که یادآوری کنیم هیچ‌کدوم از هوش مصنوعی‌های فعلی کاملا خوب و همه‌چی‌تموم نیستن. پس باید نسبت به ویژگی‌ها و مزایای اون‌ها آگاه باشیم و برای کارهای مختلف، از ابزارهای مناسب استفاده کنیم.

دیپ سیک توی ایده‌پردازی، بسط و گسترش متن، کارهای مربوط به کدنویسی و استدلال چندمرحله‌ای، گزینه خوبی بین تمام ابزارهای فعلی هست؛ ولی معایبی هم داره. مثلا رابط کاربریش زیادی ساده و گاهی خسته‌کننده‌س، سوگیری داره و ممکنه جوابش منطبق بر واقعیت نباشه و گاهی جواب‌های پیچیده به سوال‌های ساده میده.

سوالات متداول

۱. دیپ سیک مال کدوم کشوره؟

چین، سرزمین میزبان هوش مصنوعی دیپ سیک هست.

۲. آیا دیپ سیک از ChatGPT بهتره؟ 

هر هوش مصنوعی ویژگی‌ها و برتری‌های خاص خودشو داره. دیپ سیک از نظر استدلال، حل مسائل پیچیده ریاضی و منطقی و همچنین کدنویسی قوی‌تر از ChatGPT عمل کرده.

۳. آیا DeepSeek فارسی داریم؟

بله. چت‌بات دانیار که سرویسی از جعبه ابزار ویرا هست، یک هوش مصنوعی کاملا رایگان و فارسیه که مثل DeepSeek می‌تونه به‌شکل ۲۴ ساعت و در ۷ روز هفته، جواب سوال‌ها و دغدغه‌هاتون رو بده.